Frank’s Sign คืออะไร? รอยพับติ่งหูบอกเรื่องหัวใจได้แค่ไหน
เคยเห็นโพสต์ที่บอกให้ส่องติ่งหูเพื่อเช็กโรคหัวใจไหม? รอยเล็ก ๆ ที่เรียกว่า Frank’s Sign ทำให้หลายคนรีบหยิบกระจกมาดู แต่ก่อนตกใจ ลองแยกให้ออกว่า “สิ่งที่งานวิจัยสังเกตพบ” กับ “สิ่งที่ใช้วินิจฉัยโรค” ต่างกันอย่างไร

Frank’s Sign หน้าตาเป็นอย่างไร
Frank’s Sign หรือ diagonal earlobe crease (DELC) คือรอยพับเฉียงบนส่วนติ่งหูที่นิ่มอยู่ด้านล่างของใบหู อาจเห็นข้างเดียวหรือสองข้าง ชื่อนี้มาจากแพทย์ Sanders T. Frank ซึ่งรายงานข้อสังเกตในผู้ป่วยเจ็บหน้าอกจากหัวใจเมื่อปี 1973 รอยที่พูดถึงอยู่บนติ่งหู ไม่ใช่ร่องตามขอบกระดูกอ่อนด้านบน อ่านพื้นฐานจาก Stanford Medicine 25 ได้ แต่การเทียบรูปในอินเทอร์เน็ตยังยืนยันไม่ได้ว่ารอยของแต่ละคนเป็นชนิดเดียวกัน

แล้วเกี่ยวกับหลอดเลือดหัวใจจริงไหม
คำตอบคือ “มีงานวิจัยพบความสัมพันธ์” แต่ความสัมพันธ์ไม่ได้แปลว่ารอยพับเป็นสาเหตุ หรือมีรอยแล้วต้องเป็นโรค งานศึกษาชันสูตรที่ตีพิมพ์ปี 2022 พบความสัมพันธ์ระหว่างระดับของรอยพับกับความรุนแรงของหลอดเลือดหัวใจแข็ง และพบว่าอายุมีอิทธิพลต่อทั้งสองเรื่องด้วย ผลจากกลุ่มผู้เสียชีวิตจึงนำมาตีความเป็นโอกาสป่วยของคนทั่วไปที่ส่องกระจกอยู่ไม่ได้ตรง ๆ ดูงานวิจัยต้นฉบับ ส่วนกลไกที่เชื่อมผิวติ่งหูกับหลอดเลือดยังมีหลายสมมติฐาน จึงไม่ควรเล่าว่าหลอดเลือดอุดตันแล้วทำให้หูพับอย่างแน่นอน
ทำไมจึงใช้รอยนี้ตรวจโรคด้วยตัวเองไม่ได้
การทบทวนงานวิจัยปี 2021 รวม 13 การศึกษา พบว่าความแม่นยำในการวินิจฉัยแตกต่างกันมาก ทั้งนิยามของรอยและประชากรที่ศึกษา หลักฐานส่วนใหญ่มาจากผู้ที่มีโอกาสเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจอยู่แล้วค่อนข้างสูง ผู้วิจัยสรุปว่ารอยนี้เพียงอย่างเดียวมีคุณค่าการวินิจฉัยไม่เพียงพอที่จะเปลี่ยนการดูแลผู้ป่วย อ่าน บททบทวนฉบับเต็ม ได้ ดังนั้นคนมีรอยอาจไม่ได้เป็นโรค และคนไม่มีรอยก็ยังเป็นโรคได้ อย่าแปลงตัวเลขความแม่นยำจากงานหนึ่งเป็น “เปอร์เซ็นต์ที่ฉันกำลังป่วย”
เห็นรอยแต่ไม่มีอาการ ควรทำอย่างไร
ไม่จำเป็นต้องตีความว่ากำลังเกิดเหตุฉุกเฉินเพียงเพราะเห็นรอยติ่งหู หากกังวล ให้นำข้อสงสัยไปคุยกับแพทย์ในการนัดหมายตามปกติ โดยเล่าประวัติสุขภาพและอาการที่เคยมีด้วย ข้อมูลที่มีประโยชน์กว่าการส่งรูปหูอย่างเดียว ได้แก่ ค่าความดัน ผลตรวจไขมันหรือระดับน้ำตาลที่มีอยู่ ประวัติสูบบุหรี่ ยาที่ใช้ และประวัติโรคหัวใจในครอบครัว แพทย์จะพิจารณาความเสี่ยงภาพรวมว่าต้องตรวจอะไรเพิ่ม ไม่ใช่ว่าทุกคนที่มีรอยต้องสวนหัวใจหรือสแกนหลอดเลือด
อะไรที่ควรใส่ใจมากกว่ารอยบนหู
ข้อมูลจาก CDC ชี้ปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญ เช่น ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูง การสูบบุหรี่ และเบาหวาน รวมถึงอายุและประวัติครอบครัว การไม่เห็นรอยติ่งหูจึงไม่ใช่เหตุผลให้ข้ามการติดตามสุขภาพหรือหยุดยาที่แพทย์สั่ง ส่วนการดูแลที่ทำต่อได้คือหลีกเลี่ยงยาสูบ เลือกอาหารที่เหมาะกับสุขภาพ และขยับร่างกายให้เหมาะกับสภาพของตัวเอง หากมีโรคประจำตัว ให้ตกลงแผนดูแลกับทีมรักษา ไม่ต้องรอให้รอยบนหูเปลี่ยนก่อน
อาการแบบไหนต้องขอความช่วยเหลือทันที
หากมีอาการสงสัยหัวใจขาดเลือด เช่น เจ็บหรือแน่นหน้าอก เจ็บร้าวไปแขน หลัง คอ หรือกราม หายใจไม่อิ่ม เหงื่อเย็น หน้ามืด หรือคลื่นไส้ โดยเฉพาะอาการใหม่ที่ผิดปกติ ให้ขอความช่วยเหลือทันที ไม่ต้องรอดูติ่งหูหรือรอให้ครบทุกอาการ American Heart Association เตือนว่าอาการอาจค่อย ๆ เริ่มและบางคนหายใจไม่อิ่มได้โดยไม่เจ็บหน้าอก ในประเทศไทยโทร 1669 และทำตามคำแนะนำเจ้าหน้าที่ แทนการขับรถไปเอง อ้างอิงช่องทางฉุกเฉินจาก กรมควบคุมโรค
อ่านโพสต์เรื่องนี้อย่างไรไม่ให้ตกใจเกินเหตุ
ถ้าเจอคำว่า “ดูหูรู้ทันหัวใจวาย” ให้หยุดอ่านคำอธิบายก่อนแชร์ ลองถามว่าเป็นงานวิจัยแบบใด ศึกษาใคร และบอกเพียงความสัมพันธ์หรือยืนยันโรคจริง การยกภาพคนมีชื่อเสียงมาประกอบไม่ได้เปลี่ยนข้อจำกัดเหล่านี้ และไม่ควรวินิจฉัยสุขภาพของใครจากภาพถ่าย สิ่งที่หยิบไปใช้ได้จากเรื่องนี้คือความใส่ใจสุขภาพโดยรวม ไม่ใช่การแข่งขันหารอยให้เจอหรือซื้อการตรวจจากความกลัว
คำถามที่พบบ่อย
มีข้างเดียวกับสองข้าง บอกความรุนแรงได้ไหม?
มีงานวิจัยแบ่งลักษณะรอยหลายแบบ แต่ไม่ควรนำจำนวนข้างหรือความลึกที่ดูเองไปตีระดับหลอดเลือดตีบ ต้องประเมินร่วมกับข้อมูลทางคลินิก
นวดให้รอยหายแล้วลดความเสี่ยงหัวใจได้หรือเปล่า?
ไม่ควรใช้การเปลี่ยนรูปลักษณ์ของรอยแทนการจัดการปัจจัยเสี่ยง รอยที่จางลงไม่ได้ยืนยันว่าหลอดเลือดดีขึ้น และบทความนี้ไม่ได้แนะนำวิธีรักษารอย
ต้องเริ่มกินแอสไพรินไหม?
อย่าเริ่มยา ปรับยา หรือหยุดยาจากการเห็นรอยติ่งหู ให้แพทย์ประเมินข้อบ่งใช้และความเสี่ยงของยาสำหรับแต่ละคน
มอง Frank’s Sign เป็นเรื่องชวนรู้และเป็นจุดเริ่มคุยเรื่องสุขภาพได้ แต่อย่าให้รอยเล็ก ๆ ตัดสินแทนอาการ ประวัติ และการตรวจที่เหมาะสม
แหล่งข้อมูลประกอบ
- Stanford Medicine 25: What is Frank’s Sign? (2015)
- Więckowski และคณะ: systematic review of diagnostic test accuracy (2021)
- Prangenberg และคณะ: The prognostic value of the Frank sign (2022)
- CDC: Heart Disease Risk Factors
- American Heart Association: Warning Signs of a Heart Attack
- กรมควบคุมโรค: สัญญาณฉุกเฉินโรคหัวใจและการโทร 1669
ตรวจแหล่งข้อมูล 23 ตุลาคม 2569 · เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช่การวินิจฉัยเฉพาะบุคคล ภาพปกและภาพอธิบายสร้างด้วย AI
